ໂຄງການປັບປຸງຊີວິດການເປັນຢູ່ ແລະ ການປັບຕົວເຂົ້າກັບການປ່ຽນແປງຂອງດິນຟ້າອາກາດ (ປຊກ) ຖືກອອກແບບພາຍໃຕ້ແນວຄວາມຄິດການພັດທະນາໂດຍຊຸມຊົນເປັນເຈົ້າການ ເພື່ອແກ້ໄຂບັນຫາຄວາມທຸກຍາກ ແລະ ສົ່ງເສີມໂພຊະນາການໃນ 7 ແຂວງເປົ້າໝາຍຂອງ ສປປ ລາວ.
ການນຳໃຊ້ວິທີການ ການຮຽນຮູ້ແບບເພື່ອນສອນເພື່ອນຜ່ານສື່ ບໍ່ແມ່ນພຽງແຕ່ການຜະລິດສື່ວິດີໂອທົ່ວໄປ, ແຕ່ແມ່ນການຈັດວາງຍຸດທະສາດການສື່ສານເພື່ອການປ່ຽນແປງພຶດຕິກຳ ທີ່ຊ່ວຍທຳລາຍກຳແພງທາງວັດທະນະທຳ ແລະ ສ້າງຄວາມເຊື່ອໝັ້ນຜ່ານ “ສຽງຈາກຊຸມຊົນເອງ”.
ຍຸດທະສາດ ການຮຽນຮູ້ແບບເພື່ອນສອນເພື່ອນຜ່ານສື່ ນີ້ ມີຄວາມເຊື່ອມໂຍງໂດຍກົງກັບຈຸດປະສົງຂອງໂຄງການ ໂດຍສະເພາະ ຕົວຊີ້ວັດທີ 4: ການເພີ່ມອັດຕາເດັກອາຍຸ 6-23 ເດືອນ ໃຫ້ໄດ້ບໍລິໂພກອາຫານຢ່າງໜ້ອຍ 5 ໃນ 8 ກຸ່ມອາຫານທີ່ກຳນົດໄວ້. ໂດຍເນັ້ນໃສ່ “ຊ່ວງເວລາ 1,000 ວັນທຳອິດຂອງຊີວິດ”, ການຮຽນຮູ້ແບບເພື່ອນສອນເພື່ອນຜ່ານສື່ຈະເຮັດໜ້າທີ່ເປັນກົນໄກຫຼັກໃນການຖ່າຍທອດຄວາມຮູ້ດ້ານເຕັກນິກ ເຊັ່ນ: ການປຸງແຕ່ງອາຫານເສີມ (ຈາຫຜົງແາຫານຕ່າງໆ) ແລະ ການສ້າງສວນຄົວໂພຊະນາການ ໃຫ້ກາຍເປັນເລື່ອງລາວທີ່ປະຕິບັດໄດ້ຈິງໃນບໍລິບົດຂອງບ້ານ.
ກຸ່ມເປົ້າໝາຍ ແລະ ຜູ້ມີສ່ວນຮ່ວມ
ການກຳນົດກຸ່ມເປົ້າໝາຍໃນວຽກງານການສື່ສານເພື່ອການປ່ຽນແປງພຶດຕິກຳ ຕ້ອງຄຳນຶງເຖິງ “ຜູ້ມີອິດທິພົນຕໍ່ການຕັດສິນໃຈ” ເພື່ອຮັບປະກັນວ່າຂໍ້ຄວາມທາງໂພຊະນາການຈະນຳໄປສູ່ການປ່ຽນແປງພຶດຕິກຳໃນລະດັບຄົວເຮືອນຢ່າງແທ້ຈິງ.
ລະດັບກຸ່ມເປົ້າໝາຍ | ກຸ່ມເປົ້າໝາຍ | ບົດບາດຍຸດທະສາດ ແລະ ຜົນກະທົບ |
ກຸ່ມເປົ້າໝາຍຫຼັກ | ແມ່ຍິງໃນກຸ່ມໂພຊະນາການຊຸມຊົນ (ກພຊ) ແລະ ສາມີ | ເນັ້ນການສື່ສານລະຫວ່າງຄູ່ຜົວເມຍ ເພື່ອສົ່ງເສີມການເບິ່ງແຍງຄອບຄົວແບບມີສ່ວນຮ່ວມ. |
ກຸ່ມເປົ້າໝາຍສຳຮອງ | ປູ່ຍ່າຕານາຍ ແລະ ສະມາຊິກກຸ່ມຊ່ວຍເຫຼືອເຊິ່ງກັນ ແລະ ກັນ (ກຊກ) | ຈັດການກັບອິດທິພົນທາງຄວາມເຊື່ອລະຫວ່າງໄວ ແລະ ການທຳລາຍຂໍ້ຫ້າມດ້ານອາຫານ. |
ຄວາມທ້າທາຍຫຼັກໃນ ສປປ ລາວ ແມ່ນກຳແພງດ້ານພາສາ ແລະ ຄວາມເຊື່ອໃນກຸ່ມຊົນເຜົ່າທີ່ບໍ່ແມ່ນລາວ-ໄຕ. ການຮຽນຮູ້ແບບເພື່ອນສອນເພື່ອນຜ່ານສື່ ຈະເຂົ້າສ້າງຈຸດປ່ຽນໂດຍການໃຫ້ “ແມ່ເຖົ້າ” ແລະ “ສາມີ” ເປັນຜູ້ຮັບຊົມ ແລະ ມີສ່ວນຮ່ວມໃນວິດີໂອທີ່ໃຊ້ພາສາທ້ອງຖິ່ນຂອງຕົນເອງ. ນີ້ຄືການສ້າງ “ພື້ນຖານຄວາມປອດໄພທາງວັດທະນະທຳ” ທີ່ເຮັດໃຫ້ການແນະນຳໃຫ້ພໍ່ມີບົດບາດໃນການລ້ຽງລູກ ກາຍເປັນສິ່ງທີ່ຍອມຮັບໄດ້ໃນສັງຄົມຊົນນະບົດ.
ຂັ້ນຕອນການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດຍຸດທະສາດ “ການຮຽນຮູ້ແບບເພື່ອນສອນເພື່ອນຜ່ານສື່”
ເພື່ອບັນລຸເປົ້າໝາຍການຜະລິດວິດີໂອ 7,560 ຊຸດ, ໂຄງການໄດ້ວາງຂັ້ນຕອນການດຳເນີນງານຢ່າງເປັນລະບົບ 6 ຂັ້ນຕອນ ດັ່ງນີ້:
- ການແນະນຳ: ທີມງານໂພຊະນາການຂັ້ນບ້ານລົງແນະນຳແນວທາງການຮຽນຮູ້ແບບເພື່ອນສອນເພື່ອນຜ່ານສື່ໃຫ້ແກ່ກຸ່ມ ກພຊ ໂດຍເນັ້ນການສ້າງແຮງຈູງໃຈ ແລະ ຄວາມພາກພູມໃຈ.
- ການກຳນົດເນື້ອຫາ: ສະມາຊິກ ກພຊ ຮ່ວມກັນຄັດເລືອກເລື່ອງລາວຄວາມສຳເລັດທີ່ມີລັກສະນະເປັນທາງອອກຂອງບັນຫາ.
- ການຝຶກອົບຮົມເຕັກນິກ: ທີມງານຊ່ຽວຊານຈາກບໍລິສັດຄລິກ ຈັດຝຶກອົບຮົມ 3 ວັນ ໃຫ້ແກ່ຕົວແທນຊຸມຊົນ 3 ຄົນ/ໝູ່ບ້ານ ກ່ຽວກັບການວາງໂຄງເລື່ອງ, ການຖ່າຍທຳ ແລະ ການຕັດຕໍ່ຜ່ານໂທລະສັບມືຖື.
- ການຜະລິດ ແລະ ການຕິດຕາມ: ຊຸມຊົນຜະລິດວິດີໂອຕົວຈິງ, ໂດຍມີທີມບໍລິສັດຄລິກ ລົງຕິດຕາມພາກສະໜາມເປັນເວລາ 3 ວັນ ເພື່ອປະເມີນ ແລະ ໃຫ້ຄຳແນະນຳເຕັກນິກເພີ່ມເຕີມ.
- ການເຜີຍແຜ່: ເຜີຍແຜ່ຜ່ານ Facebook Group ແລະ YouTube ຂອງໂຄງການ ແລະ WhatsApp. ສິ່ງສຳຄັນຕ້ອງມີການແລກປ່ຽນວິດີໂອຂ້າມເຂດເປົ້າໝາຍ ເຊັ່ນ: ການແບ່ງປັນໃຫ້ໝູ່ບ້ານໃນໂຄງການ AFN ເພື່ອສ້າງເຄືອຂ່າຍການຮຽນຮູ້ທີ່ກວ້າງຂວາງ.
- ການສະຫຼຸບຖອດຖອນບົດຮຽນ: ຈັດກອງປະຊຸມລະດັບແຂວງເພື່ອປະເມີນຜົນ ແລະ ຄັດເລືອກວິດີໂອຕົວຢ່າງທີ່ດີເດັ່ນ.
ການປັບປ່ຽນກົນໄກຕາມປະເພດບ້ານ
ເນື່ອງຈາກຂໍ້ຈຳກັດດ້ານພື້ນຖານໂຄງລ່າງ, ຍຸດທະສາດ ການຮຽນຮູ້ແບບເພື່ອນສອນເພື່ອນຜ່ານສື່ ຕ້ອງໄດ້ຮັບການປັບປ່ຽນ ໃຫ້ສອດຄ່ອງກັບຄວາມເປັນຈິງ:
ສະພາບພື້ນຖານໂຄງລ່າງ | ແນວທາງການດຳເນີນງານ ການຮຽນຮູ້ແບບເພື່ອນສອນເພື່ອນຜ່ານສື່ |
ມີສັນຍານ ແລະ ມີໄຟຟ້າ (ບ້ານປະເພດ II, III) | ເນັ້ນການຜະລິດໂດຍຊຸມຊົນ ແລະ ອັບໂຫລດຂຶ້ນສື່ສັງຄົມອອນລາຍໂດຍກົງ. |
ມີສັນຍານ ແຕ່ບໍ່ມີໄຟຟ້າ | ຊຸມຊົນຜະລິດວິດີໂອ, ແຕ່ພະນັກງານໂພຊະນາການຂັ້ນບ້ານ/ຂັ້ນເມືອງ ຕ້ອງນຳໃຊ້ Projector ທີ່ມີແບັດເຕີຣີໃຊ້ໄດ້ດົນເພື່ອສາຍໃນໝູ່ບ້ານ. |
ບໍ່ມີສັນຍານ ແຕ່ມີໄຟຟ້າ | ຊຸມຊົນຜະລິດວິດີໂອ, ໂດຍພະນັກງານໂພຊະນາການຂັ້ນບ້ານຈະຊ່ວຍໃນການດາວໂຫລດ/ອັບໂຫລດຂໍ້ມູນເມື່ອອອກມາເຂດທີ່ມີສັນຍານ. |
ບໍ່ມີສັນຍານ ແລະ ບໍ່ມີໄຟຟ້າ (ບ້ານປະເພດ I) | ຈະບໍ່ມີການຜະລິດວິດີໂອໂດຍຊຸມຊົນ. ຍຸດທະສາດຈະປ່ຽນເປັນການເຜີຍແຜ່ໂດຍພະນັກງານໂພຊະນາການຂັ້ນບ້ານ ທີ່ຈະນຳເອົາວິດີໂອຈາກພາກສ່ວນນອກ ແລະ ວິດີໂອຈາກໝູ່ບ້ານອື່ນມາສາຍໃຫ້ເບິ່ງໂດຍໃຊ້ Projector ທີ່ມີແບັດເຕີຣີດົນ. |
ເພື່ອບັນລຸເປົ້າໝາຍ 7,560 ວິດີໂອ, ໂຄງການຈະນຳໃຊ້ຍຸດທະສາດ “ການຊົດເຊີຍການຜະລິດ” ໂດຍເນັ້ນການຜະລິດໃນບ້ານປະເພດ II ແລະ III ໃຫ້ມີປະລິມານສູງກວ່າຄາດໝາຍ ເພື່ອທົດແທນໝູ່ບ້ານປະເພດ I ທີ່ບໍ່ສາມາດຜະລິດເອງໄດ້ຍ້ອນຂໍ້ຈຳກັດດ້ານເຕັກໂນໂລຊີ.
ມາດຕະຖານຄຸນນະພາບ ແລະ ກົນໄກການສ້າງແຮງຈູງໃຈ
ເພື່ອສ້າງຄວາມຍືນຍົງ ແລະ ກະຕຸ້ນການມີສ່ວນຮ່ວມ, ໂຄງການໄດ້ກຳນົດເງິນອຸດໜູນ 100,000 ກີບ/ວິດີໂອ ໂດຍມີເງື່ອນໄຂຄຸນນະພາບ ດັ່ງນີ້:
- ຕ້ອງມີບົດວິດີໂອ (Video Script): ເພື່ອຮັບປະກັນຄວາມຖືກຕ້ອງຂອງເນື້ອຫາ ແລະ ລຳດັບການເລົ່າເລື່ອງ.
- ເນື້ອຫາ: ຕ້ອງກ່ຽວຂ້ອງກັບວຽກງານໂພຊະນາການ (ເຊັ່ນ: Pre-mix, ສວນຄົວ, ການດູແລແມ່ຖືພາ).
- ຮູບແບບ: ຄວາມຍາວ 2-5 ນາທີ ແລະ ມີການສຳພາດຢ່າງໜ້ອຍ 1 ຄົນ.
- ເຕັກນິກ: ສຽງພາກ ແລະ ບົດສຳພາດຕ້ອງສອດຄ່ອງກັບພາບ; ຕ້ອງສະແດງໃຫ້ເຫັນການປ່ຽນແປງພຶດຕິກຳ.
- ອຸປະກອນ: Projector ແລະ ລຳໂພງທີ່ສະໜອງໃຫ້ຕ້ອງຮອງຮັບກັບໂທລະສັບຂອງຊຸມຊົນເພື່ອໃຫ້ສາມາດສາຍວິດີໂອໄດ້ທັນທີ.
ຂະບວນການກວດສອບ
ກ່ອນການຈ່າຍເງິນອຸດໜູນ, ວິດີໂອທຸກຊຸດຕ້ອງຜ່ານການກວດສອບໂດຍພະນັກງານໂພຊະນາການຂັ້ນບ້ານ/ຂັ້ນເມືອງ ເພື່ອຢັ້ງຢືນວ່າເນື້ອຫາຖືກຕ້ອງຕາມສະຄຣິບ ແລະ ໄດ້ມາດຕະຖານເຕັກນິກທີ່ກຳນົດໄວ້.
ການຕິດຕາມ, ປະເມີນຜົນ ແລະ ຄວາມຍືນຍົງ
ໂຄງການຈະຕິດຕາມຜ່ານລະບົບ MIS ໂດຍໃຊ້ Tablet ໃນການເກັບຂໍ້ມູນພາກສະໜາມ. ຕົວຊີ້ວັດຈະບໍ່ເນັ້ນພຽງແຕ່ຈຳນວນວິດີໂອ, ແຕ່ລວມເຖິງ:
- ລະດັບການມີສ່ວນຮ່ວມຂອງກຸ່ມຊົນເຜົ່າ (ບໍ່ແມ່ນລາວ-ໄຕ) ໃນການຜະລິດ ແລະ ຮັບຊົມ.
- ການປ່ຽນແປງຂອງຕົວຊີ້ວັດທີ 4 ໃນກຸ່ມ ກພຊ ທີ່ນຳໃຊ້ ການຮຽນຮູ້ແບບເພື່ອນສອນເພື່ອນຜ່ານສື່.
ຍຸດທະສາດການຖອນຕົວ
ຄວາມຍືນຍົງຈະເກີດຂຶ້ນໄດ້ຜ່ານການສ້າງ “ຄວາມເປັນເຈົ້າການດ້ານດິຈິຕອນ” ໃຫ້ແກ່ຊຸມຊົນ. ເມື່ອສິ້ນສຸດໂຄງການ, ຊຸມຊົນຈະໄດ້ຮັບການມອບໂອນອຸປະກອນ ແລະ ມີທັກສະທີ່ສາມາດນຳໄປໃຊ້ໃນວຽກງານພັດທະນາອື່ນໆ.
“ພະລັງຂອງ ການຮຽນຮູ້ແບບເພື່ອນສອນເພື່ອນຜ່ານສື່ ບໍ່ແມ່ນພຽງແຕ່ການສ້າງວິດີໂອ, ແຕ່ແມ່ນການສ້າງເວທີໃຫ້ຊຸມຊົນໄດ້ເປັນຜູ້ກຳນົດອະນາຄົດດ້ານສຸຂະພາບ ແລະ ໂພຊະນາການຂອງຕົນເອງ ຜ່ານເຕັກໂນໂລຊີທີ່ທັນສະໄໝ ແລະ ເຂົ້າເຖິງໄດ້.”
ຂໍ້ມູນເພີ່ມຕື່ມ ສາມາດເບິ່ງໄດ້ ບ່ອນນີ້
